Table of Contents
હોલિકા દહન વાર્તા, ઇતિહાસ અને હોળી શા માટે ઉજવવામાં આવે છે (હોળી ઉત્સવ વાર્તા 2022 ઉજવણી, હોલિકા દહન ઇતિહાસ, પ્રહલાદ વાર્તા, હિરણ્યકશિપુ તથ્યો
ભારત તહેવારોનો દેશ છે, અહીં વિવિધ જ્ઞાતિના લોકો જુદા જુદા તહેવારો ખૂબ જ ઉત્સાહથી ઉજવે છે અને આ તહેવારોમાંનો એક તહેવાર છે “હોળી“.
સામાન્ય રીતે ભારતમાં તહેવારો હિન્દી પંચાગ અનુસાર ઉજવવામાં આવે છે. આ રીતે હોળી ફાગણ મહિનાની પૂર્ણિમાના દિવસે ઉજવવામાં આવે છે. આ તહેવાર વસંતઋતુને આવકારવા માટે માનવામાં આવે છે.
હોળીની વાર્તા અને હોળી શા માટે ઉજવવામાં આવે છે (હોળીની પૌરાણિક કથા):
દરેક તહેવારની પોતાની વાર્તા હોય છે, જે ધાર્મિક માન્યતાઓ પર આધારિત હોય છે. હોળી પાછળ પણ એક કથા છે. હિરણ્યકશ્યપ નામનો એક રાજા હતો, જે પોતાને સૌથી શક્તિશાળી માનતો હતો, તેથી તે દેવતાઓથી ધિક્કારતો હતો અને દેવતાઓમાંના ભગવાન વિષ્ણુનું નામ સાંભળવું પણ તેને ગમતું નહોતું, પરંતુ તેનો પુત્ર પ્રહલાદ ભગવાન વિષ્ણુનો પરમ ભક્ત હતો. હિરણ્યકશ્યપને આ બિલકુલ પસંદ ન હતું, તે તેના પુત્રને ઘણી રીતે ડરાવતો હતો અને તેને ભગવાન વિષ્ણુની પૂજા કરવાથી રોકતો હતો, પરંતુ પ્રહલાદે તેની વાત ન માની, તે તેના ભગવાનની ભક્તિમાં લીન હતો. તેનાથી પરેશાન થઈને એક દિવસ હિરણ્યકશ્યપે એક યોજના બનાવી.
જે મુજબ તેણે તેની બહેન હોલિકાને અગ્નિની વેદી પર પ્રહલાદ સાથે બેસવા કહ્યું (હોલિકાને વરદાન હતું કે તેણીએ અગ્નિ પર વિજય મેળવ્યો હતો, અગ્નિ તેને બાળી શકતી નથી). પ્રહલાદ તેની કાકી સાથે વેદી પર બેઠો અને તેના ભગવાનની ભક્તિમાં લીન થઈ ગયો. પછી અચાનક હોલિકા સળગવા લાગી અને ત્યાં એક આકાશવાણી થઈ, જે મુજબ હોલિકાને યાદ અપાયું કે જો તે તેના વરદાનનો દુરુપયોગ કરશે તો તે પોતાની જાતને બાળીને રાખ થઈ જશે અને તે જ થયું. પ્રહલાદનો અગ્નિ કંઈ બગાડી શક્યો નહીં અને હોલિકા બળીને રાખ થઈ ગઈ. તેવી જ રીતે, લોકોએ તે દિવસને હર્ષોલ્લાસથી ઉજવ્યો અને આજ સુધી તે દિવસને હોલિકા દહન તરીકે ઉજવવામાં આવે છે અને બીજા દિવસે આપણે આ દિવસને રંગોથી ઉજવીએ છીએ.
હોળી કેવી રીતે ઉજવવી:
હોળીનો તહેવાર સમગ્ર ભારતમાં ઉજવવામાં આવે છે, પરંતુ ઉત્તર ભારતમાં તે વધુ ઉત્સાહ સાથે ઉજવવામાં આવે છે. લોકો હોળીનો તહેવાર જોવા માટે બ્રજ, વૃંદાવન, ગોકુલ જેવા સ્થળોએ જાય છે. આ સ્થળોએ આ તહેવાર ઘણા દિવસો સુધી ઉજવવામાં આવે છે.
બ્રજમાં એક એવી પ્રથા છે, જેમાં પુરૂષો મહિલાઓ પર રંગ લગાવે છે અને મહિલાઓ લાકડીઓ વડે માર મારે છે, આ એક ખૂબ જ પ્રખ્યાત પ્રથા છે, જેને જોવા માટે લોકો ઉત્તર ભારતમાં જાય છે.
ફૂલોની હોળી પણ ઘણી જગ્યાએ ઉજવવામાં આવે છે અને ગીતો વગાડવાની સાથે, દરેક એકબીજાને મળીને ખુશીની ઉજવણી કરે છે.
મધ્ય ભારત અને મહારાષ્ટ્રમાં રંગ પંચમીનું વધુ મહત્વ છે, લોકો એક જૂથ બનાવીને એકબીજાના ઘરે રંગો, ગુલાલ લઈને જાય છે અને એકબીજાને રંગ લગાવે છે અને કહે છે કે “હોળી જેવું ખરાબ ન લાગે”. મધ્ય ભારતના ઇન્દોર શહેરમાં, હોળી અલગ રીતે ઉજવવામાં આવે છે, તેને રંગ પંચમીની “ગેર” કહેવામાં આવે છે, જેમાં આખું ઇન્દોર શહેર એકસાથે બહાર આવે છે અને ગીતો અને નૃત્ય દ્વારા તહેવારનો આનંદ માણવામાં આવે છે. આવી ઘટના માટે 15 દિવસ અગાઉથી તૈયારી કરવામાં આવે છે.
રંગોના આ તહેવારને “ફાલ્ગુન ઉત્સવ” પણ કહેવામાં આવે છે, જેમાં બ્રજની ભાષામાં જૂના ગીતો ગાવામાં આવતા હતા. ભાંગ પાન પણ હોળીનો વિશેષ ભાગ છે. નશાના નશામાં ધૂત થઈને બધા એકબીજાને ગળે લગાડે છે અને બધાં દુ:ખ ભૂલીને એકબીજા સાથે નાચે છે અને ગાય છે.
હોળી પર ઘરોમાં ઘણી વાનગીઓ બનાવવામાં આવે છે. સ્વાદથી ભરપૂર આપણા દેશમાં દરેક તહેવારમાં ખાસ વાનગીઓ બનાવવામાં આવે છે.
હોળીમાં રાખવાની સાવચેતીઃ
- હોળી એ રંગોનો તહેવાર છે, પરંતુ તેને સાવચેતી સાથે ઉજવવાની જરૂર છે. આજકાલ રંગોમાં ભેળસેળના કારણે ઘણાને નુકસાન સહન કરવું પડે છે, તેથી હોળીને ગુલાલ સાથે મનાવવી યોગ્ય છે.
- આ સાથે, ગાંજામાં અન્ય નશો મળવો પણ સામાન્ય છે, તેથી આવી વસ્તુઓથી બચવું ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે.
- ખોટા રંગના ઉપયોગથી આંખના રોગ થવાનું જોખમ પણ વધી રહ્યું છે.તેથી કેમિકલ મિશ્રિત કલરનો ઉપયોગ ટાળો.
- ઘરની બહાર બનેલી કોઈપણ વસ્તુ ખાતા પહેલા વિચારી લો, તહેવારમાં ભેળસેળનો ખતરો વધી જાય છે.
- કાળજીપૂર્વક એકબીજા પર રંગ લાગુ કરો, જો કોઈ ઇચ્છતું નથી, તો તેને દબાણ કરશો નહીં. હોળી જેવા તહેવારો પર પણ લડાઈ અને લડાઈ વધવા લાગી છે.
હોળી શાયરી
“રંગોથી ભરેલી આ દુનિયામાં, હોળી એક રંગીન તહેવાર છે,
હોળી એ ફરિયાદોને ભૂલીને ખુશીઓ મનાવવાનો તહેવાર છે.
“રંગોથી ભરેલી આ દુનિયામાં, હોળી એક રંગીન તહેવાર છે,
હોળી એ ફરિયાદોને ભૂલીને ખુશીઓ મનાવવાનો તહેવાર છે.
હોળી એ રંગીન દુનિયાનો રંગીન સંદેશ છે,
બધે ગુંજી ઉઠે છે, “બુરા ના માન હોલી હૈ હોલી”.
“એક રંગીન વાતાવરણ રહેવા દો, તમારા પ્રિયજનો સાથે રહો
સ્વાદિષ્ટ વાનગીઓની મીઠાશનો આનંદ માણો.
તો પછી તું શું વિલંબ કરે છે માણસ
ગુલાલ ઉપાડો અને ધમાલ કરો પ્રિય..”
રંગોની કોઈ જાતિ નથી
તેઓ માત્ર ખુશીની ભેટ લાવે છે
ચાલો હાથમાં જઈએ
હોળી એટલે હોળી, ચાલો રંગો લગાવીએ
બજારોમાં પિચકારીનો વરસાદ
દરેક વ્યક્તિ દર વખતે અનન્ય પિચકારી માટે પૂછે છે
બાળકોને તહેવારો ગમે છે
તે જ તહેવારોને ખીલે છે
“રંગોના ઘણા નામ
કોઈ કહે છે લાલ તો કોઈ કહે છે પીળો
આપણે માત્ર ખુશીની હોળી જાણીએ છીએ
ક્રોધ અને દ્વેષ દૂર કરો અને હોળી ઉજવો“
હોળી એ રંગીન દુનિયાનો રંગીન સંદેશ છે,
બધે ગુંજી ઉઠે છે, “બુરા ના માન હોલી હૈ હોલી”.
FAQ:
1.ભારત ના તહેવારો
Ans:- અહી ક્લિક કરો
